Prof. Dr. Özkaymak: Depremler, Afyon’a doğru

HABER MERKEZİ

M. Rıza Çerçel Kültür ve Sanat Konferans Salonunda gerçekleştirilecek söyleşiye; AKÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Şuayıp Özdemir, AKÜ Mühendislik Fakültesi Dekanı Prof. Dr. İsmail Zorluer, Jeotermal ve Maden Kaynakları Uygulama ve Araştırma Merkezi (JUAM) Müdürü Prof. AKÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Şuayıp Özdemir'in moderatörlüğünün üstlendiği söyleşide; Mühendislik Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi ve Uygulama ve Araştırma Merkezi (DUAM) Müdür Yardımcısı Prof. Dr. Çağlar Özkaymak da yer aldı. Etkinliğin açılış konuşmasını gerçekleştiren Prof. Dr. Özdemir, üniversite bünyesinde barındırılan yayınlarda üretilen ve üretilen akademik literatürün küresel çapta dünya çapında anlaşılabilir bir dille aktarıldığını belirtti.
'FAYLAR, İNSANLARA BİR ŞEYLER ANLATIR'
Mühendislik Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi ve DUAM Müdür Yardımcısı Prof. Dr. Çağlar Özkaymak, 'Faylar Konuşur: Yerin Altındaki Hareketleri Nasıl Okuyoruz?' DUAM olarak çok geniş yeteneklere sahip olduklarını ve Türkiye'de bu anlamda çalışan deprem uygulama araştırma merkezleri arasında ön sıradaki bilgileri kaydettiğini kaydetti. Fayların insanlara bir şeyler yapmayı amaçlayan Özkaymak, "İnsanoğlu dünyada yaşamayı başardığı yıl önce bile faylar ve yer kabuğu sürekli hareket halindeydi. Bugün dağlık ve yüksek alanlar olarak yerlerin bir zamanlar göl olan bölgelerin bugün denizde tutulduğu da olarak ortaya konmuş. Örneğin, bundan 10-14 milyon yıl önce bugün bin 650 metre yerde yer alan Van Gölü'nün denizde kaldığı, hatta denizde çalışıyordu. sanat arda çok büyük, devasa volkanik patlamalar meydana gelebilir. dolayısıyla yer kabuğu aslında sürekli bir hareket halindedir” ifadesini kullandı.
'AFYON'DAKİ JEOTERMAL SULAR FAYLAR SAYESİNDE YERYÜZÜNE ULAŞMAKTADIR'
Doğanın oluşması ve Dünya'nın yaşanabilir bir hâline gelebilmesi için kabukta kırıkların saklanabilmesi olduğunu vurgulayan Özkaymak, “Bir fayın kırılmasını sağlamak mümkün değildir. Fay kırıklarından sular çıkar, jeotermal kaynaklar oluşur; Afyon'daki jeotermal sular da faylar sayesinde jeolojiklere ulaşılabilmektedir.
'TÜRKİYE AFET MÜDAHALESİ BAKIMINDAN İLK BEŞ ÜLKE ARASINDA YER ALIR'
Gerektiğinde alınan depremlerden ağır biçimde etkilenmenin önlenebileceğini vurgulayan Özkaymak, "Biz gerekli olan günlük depremlerden çok fazla etkileniyoruz; ancak ne yazık ki ki bunu tam anlamıyla başaramıyoruz. Bu güne kadar her depremden sonra getiriyoruz ancak bunlarla sınırlı değer bir değişiklik olmuyor. Oysa biz, ülke olarak dayanıklı üretim çok güçlü bir toplumuz. İlk yardım ve afet müdahalesi konusunda dünyada gerçekten çok iyi bir durumdayız. AFAD bu kadar güçlü bir kurum. Dünyadaki yaklaşık 200 yerde, Türkiye afetsi İlk beş ülke arasında yer alır. Genel olarak yalnızca Türkiye'de meydana gelen depremlere değil, yurt dışındaki afetlere de müdahalede bulunmaktayız. Afet müdahalesi standartlarımız oldukça yüksek” şeklindedir.
'AFYONKARAHİSAR'DA DİRİ FAYLAR VAR'
Afyonkarahisar merkezinin gelecekte deprem yaşaması muhtemel iller arasında yer fırtınası kaydeden Özkaymak, "Çünkü bölgemizde diri faylar bulunmaktadır. Bir gün burada da kırılma depremler meydana geldiğinde benzer sorunlar biz de yaşanır. Bu nedenle, bu tür olumsuzlukları yaşamamak için geçmiş deneyimlerden yararlanıp bunlardan kurtulmamız" dedi. İl Afet Risk Azaltma Planı 2021 yılında Afyonkarahisar'da serbest bırakılan Özkaymak, “Afyonkarahisar bu anlamda Türkiye'deki pilot illerden muhafaza edilmesi; beş il arasındaydık ve plan ilk hazırlayan ekipler içinde yer aldı. Ancak o bölgelerde de belirttiğimiz gibi, bu çalışma yalnızca bir başlangıçtı. ve diğer kurumlar olmak üzere çok sayıda sorumlu kuruluş mevcut. Bu planın amacı, şehrimizi afete hazırlayacak bir yol haritasını ortaya koymaktır” ifadelerine yer verdi.
'ŞEHİRLER GENELLİKLE OVAYA DOĞRU BÜYÜYOR'
6 Şubat Kahramanmaraş depremlerinde dağılım dağılımı çok büyük bir bölümde diri fayların üzerinde bulunan kaydeden Özkaymak, konuşmasına devam etti: “Bunu Türkiye'nin birçok yerde görebiliyorsunuz; Afyonkarahisar da buna. Şehirlerimiz taşıma gücü olan alüvyal ovalara doğru genişliyor. bölgelerdeki ihtiyaçken şehirler genellikle ovaya doğru büyüyor. Bu durum Maraş bölgesinde böyleydi. Binalar uygun şekilde inşa edilmemişse, mühendislik hizmeti almamışsa ve deprem ağlarına uygun yapılmamışsa bu zayıf zeminlerde ayakta kalmaları maalesef mümkün değildir.”
'DEPREM GÖÇÜ SÖZ KONUSU'
Sındırgı'daki depremlerin Simav'a doğru dikey olduğunu söyleyen Özkaymak, "Net bir şekilde ifade edilebilir ki bölgede bir 'deprem göçü' söz edilebilir. İlk deprem kaynağına yönelik olarak yeni bir fay haritaladık. Bu fayın, makalemizde önerdiğimiz ve ilk depremi üreten fay olduğu inancındayız. Türkiye Diri Fay Haritası'nda daha önce yer aldığı bir fay koludur bu. Jeolojik, jeodezik ve sismolojik olarak bu yeni fay hattını işaret etmektedir. Çalışmamız yayımlandığında kamuoyuyla paylaşacağız; haritaya yeni bir çizgi eklenmiş olacak. Fayın yapısı esasen karmaşık; kaynağına ve kökenine önemli ön varlığımız var” dedi. Depremlerin hareketlerinden Sındırgı'daki aktivitenin doğuya doğru göç ettiğini ifade eden Özkaymak, şunları kaydetti: "Batıya doğru ilerlemesi mümkün değildir çünkü batıda İzmir-Balıkesir Transfer Zonu bulunmaktadır. Bu etkin bölge Simav ile Sındırgı arasında yaklaşık 50-60 kilometrelik alan olarak çalışıyor. Burada Simav Fay Zonu'nun Çay-Simav segmenti yer yerde. sonrasında Afyon-Akşehir Grabeni başlıyor, büyük ölçekte kendi başına ayrı bir yapıdır.Çobanlar ve Işıklar bölgeleri olarak değerlendirilmektedir.Afyon'a doğru yaklaşmaktadır. Öte yandan, Simav'dan gelen göçler ile Afyon-Akşehir Grabeni'nde gelenlerin birleşmesi.